Rozwój państwowości wschodniosłowiańskiej miał swoje początki na terenach dzisiejszej północno-zachodniej i środkowej Rosji. Pierwszym znaczącym ośrodkiem, który odegrał kluczową rolę w procesie kształtowania się organizacji państwowej, był Nowogród Wielki. To właśnie tam, w wyniku współdziałania plemion słowiańskich i skandynawskich Waregów, powstały zalążki pierwszego państwa ruskiego.
Z czasem centrum władzy zostało przeniesione z Nowogrodu na południe, do Kijowa, położonego na ważnym szlaku handlowym łączącym Bałtyk z Morzem Czarnym. W ten sposób ukształtowało się Wielkie Księstwo Kijowskie (Ruś Kijowska) – silne i rozległe państwo, które stało się kolebką kultury, religii i tożsamości narodów wschodniosłowiańskich. Oba te ośrodki – Nowogród i Kijów – odegrały więc kluczową rolę w procesie formowania się wczesnej państwowości ruskiej oraz w rozwoju cywilizacji Europy Wschodniej.
