www.srebrnykruk.pl






Słowiańskie przekazy

strzalka do tyłu strzalka do góry
Perun bóg niebios i piorunów

Rujewit i jego dwaj towarzysze

Rujewit wraz ze swoimi dwoma boskimi towarzyszami jest bóstwem znanym nam dzięki duńskim zapisom. Pierwszym autorstwa Sakso Gramatyka3-9 z 1200 roku oraz drugim sagi o Knýtlingach3-10 z 1260 roku. Miejscem jego kultu była jedna z trzech świątyń obok Porewita i Porenuta w Gardźcu na Rugii w istniejącym na przełomie XI i XII wieku grodzie mającym charakter kultowy a nie mieszkalny.

slowianie-panteon-perun-rujewit
Ilustracja. Rujewit oraz Porewit i Porenut - wyobrażenie, praca współczesna AI.

Rujewit

Rujewit nazwa ta według językoznawców wywodzić się ma od „pan Rui” czyli Rugii zatem miał to być bóg wyspy i jako taki, jego władztwo musiało być starsze od Świętowita. Wyobrażano go w postaci posągu o siedmiu twarzach i siedmiu mieczach przypasanych u boku oraz ósmym trzymanym w ręku. Pod wargami umieszczone było gniazdo jaskółek uważanych w niemal całej słowiańszczyźnie za boże ptaki będące zwiastunami wiosny i upostaciowieniem dusz. Przypuszcza się, iż siedem twarzy jest dalekim wspomnieniem mitu ugrofińskiego o siedmiu braciach zamieniających się w orły i inne ptaki. Przypisywano mu głównie funkcje wojenne które wyróżniały go na tle sąsiednich bóstw Porewita i Porenuta.

Porewit

Porewit występujący także pod imieniem Puruvit przedstawiony był w swej świątyni w formie posągu z pięcioma głowami jednak bez oręża. Źródłosłów nazwy pozostaje niejasny, badacze uważają, że może wywodzić się od imienia Borowit – „pana boru” lub Borzywit – „mocny w boju”, jest to jednak mało prawdopodobne, gdyż był on pozbawiony atrybutów wojennych które posiadał Rujewit. Powiązanie imienia z demonami leśnymi także wydaje się niewłaściwe z powodu ich niskiej rangi w mitach słowiańskich. Odwołując się do pierwszej części imienia „pora” rozumianego jako siła, napięcie, parcie, przyjąć można, że Porewit to „pan siły”.

Porenut

Porenut przedstawiany jako posąg o czterech twarzach i piątą na piersi podtrzymywaną za czoło lewą ręką a za brodę prawą. Pozostałości jego świątyni odkryto w 1928 roku w Garadźcu. Uważa się, iż imię tego bóstwa przetrwało do naszych czasów w formie zniekształconej lub jego pochodzenie jest niesłowiańskie. Próbuje się je interpretować jako Porunec tłumaczony na Pioruniec bądź Piorunic. Zakładając, iż poprawną interpretacją nazwy jest Pioruniec przyjąć da się, że jest to trzecia forma Peruna obrazowanego raz w postaci zbrojonej jako Rujewit, drugi w postaci siły naporu – Porewit i po raz trzeci w najbardziej dawnej – archaicznej formie.


3-9Sakso Gramatyk także Saxo Grammaticus, Saxo Gramatyk urodzony około 1140-1150 roku w Zelandii, zmarły pomiędzy 1220 a 1230 rokiem, nauki odbierał we Francji. Zajmował się literaturą rzymską, jego najważniejszym dziełem jest 16-tomowa spisana po łacinie historia Danii: Gesta Danorum, opisał w niej m.in. życie Słowian nadbałtyckich.

3-10Knýtlinga saga - „saga o potomkach Kanuta”, powstała w drugiej połowie XIII wieku, anonimowa islandzka przypowieść królewska, opisująca dzieje władców duńskich począwszy od Haralda Sinozębego do Kanuta VI.

www.srebrnykruk.pl

www.srebrnykruk.pl