www.srebrnykruk.pl






Słowiańskie przekazy

strzalka do tyłu strzalka do góry
Miejsca kultu

Zbiorniki wodne

Istotne znaczenie kultowe pełniły różnego rodzaju zbiorniki wodne mające mieć moc uzdrawiania i oczyszczania. Archeologia odkryła mnogie pozostałości ofiar takich jak kości zwierząt, ceramika bądź wyroby metalowe do niej wrzucanych. Także kroniki często przytaczają i opisują zwyczaje religijne związane z wodą. Thietmara z Merseburga zamieścił dość okazały zapis o Głomaczach bądź Dalemińcach na północ od Miśni oraz ich świętym źródle nazywanym Głomaczem, będącym eponimem2-4 plemienia oraz mającym sakralną moc sił opiekuńczych a także wieszczenia losu całej grupy.

Jest to źródło położone w odległości najwyżej dwóch mil od Łaby. Jego wody rozlewają się w wielkie bagno i wedle słów okolicznych mieszkańców i naocznych świadków dziwy często sprawia. Gdy mieszkańców czeka dobry pokój i ziemia ta nie zawodzi plonów, źródło to obdarowywane żytem, owsem i żołędziami rozwesela ducha sąsiadów często doń przybywających. Kiedy zaś grozi sroga burza wojenna, nieomylną zapowiedź rozwiązania daje krwią i popiołem".

Inny zapis w kronice z końca XI wieku zachował przekaz o zwalczaniu przez księcia czeskiego zwyczaju składania ofiar ze zwierząt, mąki i soli mających miejsce we wtorek lub we środę Zielonych Świąt. Ruskie piśmiennictwo kościelne także zawiera potępiające zapisy obyczaju składania nad wodą ofiar z kurcząt a także przyprowadzania oblubienicy oraz wspólnego picia z pucharu i wrzucania pierścienia do wody.

W trakcie prac archeologicznych badaczom udało się zidentyfikować znaleziska – depozyty interpretowane jako ofiary rytualne składane w kwodzie, jako ich przykłady można przedstawić tu:

  • Włócznie z Jeziora Lednica gdzie na jego dnie wydobyto wczesnośredniowieczne włócznie i inne bronie, które wielu badaczy interpretuje jako depozyty rytualne związane z działalnością ośrodka Ostrów Lednicki. Zgodnie z tą opinią są to nie tylko przedmioty będące śladami walki, lecz także wota z broni składane do wody w celach rytualnych.
  • Depozyty z torfowisk i jezior pochodzące z epoki brązu lub okresu wczesnośredniowiecznego w różnych miejscach Polski w których znaleziono ozdoby brązowe, przedmioty metalowe i ludzkie kości w dawnych zbiornikach wodnych — archeolodzy interpretują część takich zespołów jako miejsca składania ofiar/wotów. Przykładem takiego miejsca są osuszane torfowiska w rejonie Pojezierza Chełmińskiego.
slowianie-obyczajowosc-miejsca-kultu-ostrow
Ilustracja. Ostrów Lednicki.

2-4Eponim w językoznawstwie jest wyrazem lub wyrażeniem będącym nazwą osoby, zwierzęcia, przedmiotu i pochodzącym od nazwy własnej (imienia lub nazwiska osoby lub nazwy miejscowości, regionu, kraju itp.), np. daltonizm (od chemika Daltona), lincz (od sędziego Lyncha), pięta Achillesa (od mitycznego bohatera).

www.srebrnykruk.pl

www.srebrnykruk.pl