Odrębne budynki kultowe, czyli chramy bądź kąciny czy też kupiszta (czasami spotyka się także epitety kontyna i gontyna będące neologizmami2-7) są dość słabo i rzadko archeologicznie potwierdzone. Niektóre z ostatnich odkryć wskazują na próby wznoszenia drewnianych konstrukcji w przedziale od VIII i IX wieku, ale są one niejednoznaczne i budzą w śród badaczy spory co do ich interpretacji. Jako dość pewne potwierdzone istnienia budowli sakralnych uważa się znalezisko sąsiadujące z grodziskiem z VII - VIII wieku w Feldbergu pod Neustrelitz. Tam to odsłonięto na oddzielonym rowem cyplu fundament prostokątnej struktury interpretowanej jako świątynia. W tym rejonie wcześniej udało się zidentyfikować wały kultowe w Brodowin.
Najbogaciej udokumentowane są słowiańskie świątynie z rejonu Połabia i Pomorza Zachodniego. Zawdzięczamy to informacją utrwalającym proces chrystianizacji tych terenów spisanym przez wcześniej wspominanych kronikarzy takich jak Thietmar z Merseburga opisującym świątynie w Radogoszczy, Herbord w Szczecinie a Sakso Gramatyk w Arkonie. Zapiski te pochodzą z XI - XII wieku z okresu istnienia dość mocno rozwiniętych państw pogańskich reagujących na presję wywieraną przez chrześcijaństwo.
Ślady ośrodków kultowych znajdywane są także na obszarze współczesnej Polski. Miejsca takie sytuowane są na charakterystycznie ukształtowanym ternie wywołującym wrażenie spotkania między ziemią a niebem jak gołoborza2-8, czyli „łyse góry”, miejsca manifestacji sił nadprzyrodzonych. Konstrukcje takie reprezentują Ślęza z miejscem kultu otoczonym kamiennym wałem czy też opasany pierścieniem kamiennego wału szczyt góry Chełmo na pograniczu ziemi sieradzkiej i krakowskiej. Jednak najokazalszym przykładem jest obiekt z Łyśca późniejszego Świętego Krzyża z wałem z luźnych kamieni o łącznej długości 1300 metrów datowanym na IX i X wiek. Na początku XII wieku wybudowano tam opactwo benedyktynów a pod koniec XVIII wieku znaleziono i zniszczono „posąg pogańskiego bożyszcza okryty węglami”.
Pewną ciekawostka może być tu też skamielina językowa odnotowana w tekstach z XVII i XVIII wieku z zanikającego wówczas języka Drzewian połabskich. Utrwaliła ona jeden z najstarszych X wiecznych rodzimych wyrazów Słowian połabskich staup oznaczający „ołtarz” a pochodzący od *stъlpъ, *stъlbъ który rozwinął się z pogańskiego rytuału „słupa”.
Na Rusi miejsca obrzędowe nazywano kapišče od kop-, kopotъ – „kopeć", przez skojarzenie z pomieszczeniami bądź kręgami słupów osmolonymi dymami ofiarnymi. Naukowcy za bardziej prawdopodobne uznają, iż jest to przejęcie z języka cerkiewnego, tzn. starobułgarskiego w którym *kap protobułgarskie znaczy „obraz”, „postać”, zatem jest to miejsce z czczonym posągiem. Czyli raczej odnosiło się nie do świątyń jako takich, ale ziemnych kręgów z posągami bóstw. Na ziemiach ruskich udało się znaleźć kilka lokalnych miejsc ośrodków kultowych. Jedno z nich o dość wątpliwym przeznaczaniu sakralnym z okresu między VIII a X wiekiem pochodzi z Kijowa. Dość okazałym znaleziskiem jest centrum religijne datowane na IX - X wiek z nad Peryni pod Nowogrodem Wielkim. Znane są także m.in. znaleziska z V - VII wieku z Wszczyżu nad Desną pod Czernihowem, czy VIII - X wieczne z Pskowa. Proces chrystianizacji obejmujący ziemie słowiańskie zakończył rozwój pogańskiego budownictwa sakralnego.
